Defne'de altyapı çalışmaları kapsamında bir süredir cadde ve sokaklarda aksamalar yaşanıyor. Bu durum, vatandaşların günlük yaşamını da önemli ölçüde etkiliyor. Geçtiğimiz yıl özellikle yol konusunda Defne Belediyesine ciddi itirazlar yükselmişti. 2025 Temmuz ayında Defne Belediye Başkanı Halil İbrahim Özgün ise HATSU'nun hayata geçireceği 400 kilometrelik altyapı yenileme çalışmasına atıfta bulunarak, "Altyapı tamamlanmadan yol yapmayacağız." demişti.
400 kilometrelik altyapı çalışması kapsamında içme suyu, doğalgaz, iletişim ve elektrik hatlarının yenilenmesine yönelik kapsamlı bir süreç başlatıldı. Çalışmalar devam ederken geçtiğimiz hafta asfalt ihalesine de çıkıldı. İhalenin ardından Halil İbrahim Özgün, altyapısı tamamlanan bölgelerde yol çalışmalarının 7/24 esasına göre yürütüleceğini açıkladı.
Bugün gelinen noktada HATSU'nun geçtiğimiz yıl Harbiye'de başlattığı çalışma, toplam 400 kilometrelik altyapı yatırımının beşte birini oluşturuyor. Projenin 80 kilometrelik bölümü Harbiye özelinde yürütülüyor.
Bu kapsamda HATSU, 10 bin yeni abone bağlantısı ile 5 bin metreküp kapasiteli yeni bir içme suyu deposu inşa etmeyi hedefliyor. Harbiye Mahallesi'nin tamamı ile Gümüşgöze Mahallesi'nin bir bölümünü kapsayan projeyle, bölgedeki içme suyu şebekesi tamamen yenilenerek daha sağlıklı, güvenli ve kesintisiz su temini sağlanması amaçlanıyor.
Proje kapsamında toplam 80 kilometrelik içme suyu şebekesi inşa edilirken, 10 bin 400 metrelik bölümde çalışmalar sürüyor ve bu kısımda yüzde 13 ilerleme sağlanmış durumda.
Şu ana kadar 2 bin 750 abonenin içme suyu bağlantısı tamamlandı. Abone bağlantılarının da şebeke imalatlarıyla eş zamanlı olarak devam etmesi bekleniyor.
Bu süreçte gerek Büyükşehir Belediyesi gerek Defne Belediyesi yetki alanı ayrımı yapılmaksızın yolların kademeli olarak normalleşmesi bekleniyor.
Elbette süreç kolay değil. Asbestli boruların tamamen değiştirilmesi oldukça meşakkatli bir iş. Arsuz'da yürütülen altyapı yenileme çalışmalarında da benzer süreci hep birlikte gördük.
Üstelik yalnızca Harbiye içme suyu hattı yatırımının maliyeti yaklaşık 7 milyon avro.
Defne'nin içme suyu altyapısının tamamen yenilenmesinin maliyeti ise 28 milyon avronun üzerinde.
Parantez...
Buraya kadar anlattıklarımız mevcut tabloyu ortaya koyuyor. Şimdi ise projenin neden geçtiğimiz yıl açıklanmasına rağmen uygulamanın 2026 Mayıs-Haziran dönemine sarktığına bakalım.
Görünen o ki proje hazırlandıktan sonra finansman süreci zaman aldı. Bu gecikme doğal olarak kazı alanlarının uzun süre açık kalmasına, yol sorunlarının büyümesine ve vatandaşların günlük yaşamının olumsuz etkilenmesine neden oldu.
Bu süreçte hem HATSU hem de Defne Belediyesi eleştirilerin odağında yer aldı. Ancak tıpkı Arsuz örneğinde olduğu gibi bu süreç aslında kaçınılmazdı. Çünkü bu altyapıların yenilenmesi gerekiyordu.
HATSU yönetimi, Mehmet Öntürk öncülüğünde Uluslararası Hibe ve Kredi Finansmanı kapsamında toplam 400 milyon avronun üzerinde kaynak sağlamayı başardı.
Bunun yanında Büyükşehir Belediyesi bütçesinden de yaklaşık 16 milyar liralık ek yatırım programı oluşturuldu. 16 milyar lira, Büyükşehir Belediyesinin yaklaşık bir buçuk yıllık bütçesine karşılık geliyor.
İlçeler bazında sağlanan yatırım tutarları ise şöyle:
- Arsuz: 742 milyon 445 bin TL
- Hassa: 453 milyon 702 bin TL
- Kırıkhan: 443 milyon 772 bin TL
- Payas: 419 milyon 825 bin TL
- Samandağ: 358 milyon 84 bin TL
- Dörtyol: 138 milyon 768 bin TL
Bu bilgilerin büyük bölümünü HATSU Faaliyet Raporu incelemeleri sırasında edindim.
HATSU başlıklı ilk yazımda Arsuz'u değerlendirmiştim. Bugün ise konu Defne.
Aslında Defne'nin yaşadığı tablo, Arsuz'dan çok farklı değil. Yıllardır değişmeyen, belde belediyeleri döneminden kalan, zamanla kayan zemin nedeniyle zarar gören ve sürekli arıza veren hatların tamamen yenilenmesi gerekiyor.
Bütün bu çalışmalar tamamlandığında ise Defne uzun yıllar hizmet verecek yeni bir altyapıya kavuşacak.
Bu noktada Halil İbrahim Özgün'ün yol çalışmalarındaki gecikmeye ilişkin yaklaşımını da anlamak mümkün oluyor.
Çünkü hepimiz biliyoruz ki bugün asfalt yapılan bir yolun birkaç hafta sonra yeniden kazılması durumunda verilecek ilk tepki şu olur: "Madem tekrar kazılacaktı, neden asfalt yaptınız?"
Bu nedenle benim önerim; tüm ilçedeki çalışmaların tamamlanmasını beklemek yerine HATSU, Enerjisa, doğalgaz ve internet altyapısı biten bölgelerde vakit kaybetmeden lokal asfalt çalışmalarına başlanmasıdır.
Tüm ilçenin aynı anda tamamlanmasını beklemek yerine etap etap ilerlemek, vatandaşın tepkisini de önemli ölçüde azaltacaktır.
Nitekim Halil İbrahim Özgün'ün son açıklamaları da bu yönde bir irade ortaya koyuyor.
Son tahlilde...
Maalesef Hatay'daki altyapı sorunlarının önemli bir bölümü belde belediyeleri dönemine kadar uzanıyor.
En büyük sorunlardan biri ise sağlıklı bir altyapı envanterinin bulunmaması.
Hangi hattın ne zaman döşendiği, hangi malzemenin kullanıldığı, ne kadar derinliğe indirildiği ya da geçmişte hangi bölgelerde çalışma yapıldığına ilişkin bütüncül bir dijital veri tabanı bulunmuyor.
Daha da önemlisi, Bursa, Ankara, İzmir, Balıkesir ve İstanbul gibi büyükşehirlerde kullanılan dijital altyapı takip sistemlerinin Hatay'da yeni oluşturuluyor olması da işin başka bir boyutu.
Gelişmiş şehir tanımı yalnızca yeni yollarla, peyjazla değil; altyapısını bilen, yöneten ve dijital olarak takip edebilen şehirlerdir. Bu kapsamda HATSU tepe kadrosu dijitalleşmeye ciddi mesai harcıyor.
Günün sonunda temennim; yalnızca yolları yenilenmiş değil, altyapısı planlı, kayıt altına alınmış ve geleceğini öngörebilen bir Hatay'da yaşamak.
Gazeteci/Yazar Mustafa DİLEK
